ગણિત માટેનો એબેલ પુરસ્કાર 2025 માં માસાકી કાશીવારાને એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો.
78 વર્ષીય જાપાની ગણિતશાસ્ત્રીને બીજગણિત વિશ્લેષણ અને પ્રતિનિધિત્વ સિદ્ધાંતમાં તેમના યોગદાન બદલ આ સન્માન મળ્યું.
નોર્વેજીયન એકેડેમી ઓફ સાયન્સ એન્ડ લેટર્સને ડી-મોડ્યુલ્સ વિકસાવવા અને સ્ફટિક પાયા શોધવામાં તેમના કાર્યને માન્યતા આપી. આ પુરસ્કાર વૈજ્ઞાનિક જ્ઞાનને આગળ વધારવામાં ગણિતના મહત્વને દર્શાવે છે.
એબેલ પુરસ્કાર શું છે?
એબેલ પુરસ્કાર ગણિતમાં ઉત્કૃષ્ટ સિદ્ધિઓ માટે આપવામાં આવે છે.
નોર્વેજીયન ગણિતશાસ્ત્રી નીલ્સ હેનરિક એબેલના નામ પરથી, તેની સ્થાપના 2002 માં નોર્વેજીયન સંસદ દ્વારા કરવામાં આવી હતી.
આ પુરસ્કારનો હેતુ ગણિતશાસ્ત્રીઓને તેમના અભૂતપૂર્વ કાર્ય માટે સન્માનિત કરવાનો છે, જે આ ક્ષેત્રમાં નોબેલ પુરસ્કારની ગેરહાજરીને વળતર આપે છે.
આ પુરસ્કારમાં 7.5 મિલિયન ક્રોનર, આશરે $720,000 નું નાણાકીય પુરસ્કાર શામેલ છે.
2003 થી દર વર્ષે એબેલ પુરસ્કાર આપવામાં આવે છે.
અગાઉના વિજેતાઓમાં વિવિધ ક્ષેત્રોના ગણિતશાસ્ત્રીઓનો સમાવેશ થાય છે, જેમ કે મિશેલ તાલાગ્રાન્ડ, જેમને સંભાવના અને કાર્યાત્મક વિશ્લેષણમાં તેમના કાર્ય માટે માન્યતા આપવામાં આવી હતી.
એબેલ પુરસ્કાર શું છે?
એબેલ પુરસ્કાર વિશ્વના સૌથી પ્રતિષ્ઠિત ગણિત પુરસ્કારોમાંથી એક છે, જેને “ગણિતનો નોબેલ પુરસ્કાર” તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. આ પુરસ્કાર નોર્વેના મહાન ગણિતશાસ્ત્રી **નીલ્સ હેનરિક એબેલ (1802-1829) ના નામ પરથી રજૂ કરવામાં આવ્યો છે, જેમણે ગણિતમાં ક્રાંતિકારી યોગદાન આપ્યું હતું, જેમ કે એબેલના સમીકરણો અને ગ્રુપ થિયરીના આધાર. આ પુરસ્કાર નોર્વેજિયન સરકાર દ્વારા 2002માં સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો હતો, અને તે નોર્વેજિયન એકેડમી ઓફ સાયન્સ એન્ડ લેટર્સ દ્વારા વાર્ષિક રીતે આપવામાં આવે છે.
આ એવોર્ડની મુખ્ય વિશેષતાઓ:
ગણિતમાં અદ્ભુત વૈજ્ઞાનિક યોગદાનને માન્યતા આપવી, ગણિતના ક્ષેત્રને સમાજમાં ઉચ્ચ સ્થાન આપવું અને યુવા વિદ્યાર્થીઓમાં ગણિત પ્રત્યે રુચિ જગાડવાનો ઉદ્દેશ છે.
આશરે 7.5 મિલિયન નોર્વેજિયન ક્રોના (લગભગ 11 લાખ અમેરિકન ડોલર અથવા 9 કરોડ રૂપિયા)નો પુરસ્કાર અપાય છે.
એબેલ કમિટી દ્વારા, જેમાં વિશ્વવિખ્યાત ગણિતશાસ્ત્રીઓનો સમાવેશ થાય છે. વિજેતા સામાન્ય રીતે જીવનકાળના અદ્ભુત કાર્ય માટે પસંદ થાય છે (ફિલ્ડ્સ મેડલ જેવું નહીં, જે યુવા વૈજ્ઞાનિકો માટે હોય છે). માર્ચ મહિનામાં જાહેરાત થાય છે, અને મે મહિનામાં ઓસ્લો યુનિવર્સિટીના ઓડિટોરિયમમાં નોર્વેના રાજા દ્વારા પુરસ્કાર આપવામાં આવે છે.
આ વિચાર 1899માં નોર્વેજિયન ગણિતશાસ્ત્રી સોફસ લી દ્વારા પ્રસ્તાવિત થયો હતો, પરંતુ 2002માં જામ્યો. 2003થી આપવાનું શરૂ થયું, અને અત્યાર સુધી 23 વિજેતાઓને મળ્યો છે (જેમાં માઇકલ આથિયા, જ્હોન મિલનોર જેવા નામોનો સમાવેશ થાય છે).
2025ના વિજેતા: માસાકી કાશીવારા :
2025માં એબેલ પુરસ્કાર માસાકી કાશીવારા ને આપવામાં આવ્યો છે, જેમનું જન્મ 1947માં જાપાનમાં થયું. તેઓ ક્યોટો યુનિવર્સિટીના રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યુટ ફોર મેથેમેટિકલ સાયન્સિસ (RIMS) અને ક્યોટો યુનિવર્સિટી ઇન્સ્ટિટ્યુટ ફોર એડવાન્સ્ડ સ્ટડી (KUIAS)માં પ્રોફેસર છે. આ પુરસ્કાર તેમના તેમને આલ્જેબ્રિક એનાલિસિસ અને રિપ્રેઝન્ટેશન થિયરી માં મૂળભૂત યોગદાન માટે આપવામાં આવ્યો છે, ખાસ કરીને D-મોડ્યુલ્સ ના વિકાસ અનેક્રિસ્ટલ બેઝિસ ની શોધ માટે આપવામાં આવ્યો છે
કાશીવારાનું યોગદાન :
આલ્જેબ્રિક એનાલિસિસે આ ક્ષેત્રમાં તેમણે લીનિયર પાર્શિયલ ડિફરન્શિયલ ઇક્વેશન્સ (PDEs) ને આલ્જેબ્રિક પદ્ધતિઓથી હલ કરવાની નવી રીતો વિકસાવી. D-મોડ્યુલ્સ એ એક આલ્જેબ્રિક ભાષા છે જે PDEસ ના સિસ્ટમ્સને અભ્યાસ કરવા માટે વપરાય છે, જેમણે એનાલિટિક સમસ્યાઓને આલ્જેબ્રા દ્વારા હલ કરીને ગણિતમાં નવા સંયોજનો ઊભા કર્યા. તેમણે સિમેટ્રીના સિદ્ધાંતોને નવી રીતે આકાર આપ્યો, જેમાં ક્રિસ્ટલ બેઝિસની શોધથી રિપ્રેઝન્ટેશન થિયરીમાં આશ્ચર્યજનક પરિણામો મળ્યા. આ કાર્યથી જ્યોમેટ્રિક રિપ્રેઝન્ટેશન થિયરી જેવા ક્ષેત્રોમાં મોટા પરિણામો થયા છે.
તેઓ પ્રથમ જાપાનીઝ વિજેતા છે.
તેમનું કાર્ય 50 વર્ષથી વધુ સમયથી ચાલી રહ્યું છે અને 70થી વધુ સહયોગીઓ સાથે કરવામાં આવ્યું છે.2020માં તેમણે જાપાનનો ઓર્ડર ઓફ ધ સેક્રેડ ટ્રેઝર પુરસ્કાર મેળવ્યો હતો.પુરસ્કાર વિશે તેઓ કહે છે: “હું ખુશ છું, પણ હજુ પણ કાર્ય કરીને વધુ યોગદાન આપવા માંગુ છું.”આનો સમારોહ 20 મે, 2025ના રોજ ઓસ્લો, નોર્વેમાં યોજાશે.
