પશ્ચિમ એશિયા (મધ્ય પૂર્વ)માં પરિસ્થિતિના અચાનક બગડવાથી ભારતની ચિંતાઓમાં વધારો થયો છે. ઈરાન પર અમેરિકા અને ઇઝરાયલના હુમલા અને તેના સર્વોચ્ચ નેતા ખામેનેઇના મૃત્યુ બાદ, આખો પ્રદેશ યુદ્ધની જ્વાળાઓમાં ડૂબી ગયો છે. આ ગંભીર પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને, ભારતે તેની તકેદારી વધારી છે.
વાણિજ્ય મંત્રાલયના સુત્રોના મતે, સરકારની સૌથી મોટી ચિંતા વૈશ્વિક શિપિંગ રૃટ્સ (દરિયાઈ વેપાર માર્ગો) છે. ઈરાને યુએઈ, બહેરીન, કુવૈત અને કતાર જેવા ખાડી દેશો પર હુમલો કરીને બદલો લીધો હોવાથી, દરિયાઈ વેપાર ખોરવાઈ શકે છે. યુદ્ધ કેવી રીતે વધે છે તે નક્કી કરવા માટે સરકાર પરિસ્થિતિ પર નજીકથી નજર રાખી રહી છે.
હાલ એવા વૈકલ્પિક માર્ગોની તપાસ થઈ રહી છે જે હાલના વેપાર માર્ગો ખોરવાઈ જાય તો માલના પરિવહન અથવા આયાત માટે સલામત હોઈ શકે છે. પ્રયાસ એ છે કે ભારતના પુરવઠા અને આવશ્યક માલના નિકાસ પર આ તણાવની અસર ઓછી થાય. હાલમાં, પરિસ્થિતિ નાજુક છે, અને આવનારા દિવસો વૈશ્વિક અર્થતંત્ર અને ભારતના વેપાર હિતો માટે નિર્ણાયક રહેશે.નિકાસકારોના જણાવ્યા મુજબ મુશ્કેલીઓ શરૃ થઈ ગઈ છે. જો યુદ્ધ વધુ ફેલાશે, તો માત્ર ગલ્ફ દેશો જ નહીં પરંતુ યુરોપ અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સાથે પણ વેપાર પર ગંભીર અસર પડશે. ગલ્ફમાં તણાવને કારણે, જહાજોને આફ્રિકા હેઠળ કેપ ઓફ ગુડ હોપની આસપાસ લાંબો માર્ગ અપનાવવો પડી શકે છે.
આનાથી માલ આવવામાં લાગતો સમય વધશે અને નૂર ખર્ચમાં નોંધપાત્ર વધારો થશે. કડક યુએસ નીતિઓ અને વૈશ્વિક બજારની અનિશ્ચિતતાથી પહેલાથી જ પરેશાન નિકાસકારો હવે આ કટોકટીથી વધુ ગુંચવાઈ ગયા છે.
ફેડરેશન ઓફ ઇન્ડિયન એક્સપોર્ટ ઓર્ગેનાઇઝેશન અનુસાર, જ્યારે નિકાસ હાલમાં સંપૂર્ણપણે બંધ નહીં થાય, ત્યારે જોખમો નોંધપાત્ર રીતે વધ્યા છે. જો તણાવ લંબાશે, તો શિપિંગ ખર્ચ વધશે અને ડિલિવરીમાં વિલંબ થશે.આ કટોકટી ભારતીય અર્થતંત્ર માટે મુશ્કેલીઓ ઊભી કરી શકે છે. જો યુદ્ધ વધશે તો ઈંધણના ભાવ (પેટ્રોલ અને ડીઝલ) વધશે, જેના કારણે ફુગાવો વધી શકે છે. સરકારી તિજોરી પર બોજ વધશે અને વિદેશથી આવતા રેમિટન્સને પણ અસર થઈ શકે છે.