ભૌગોલિક રાજકીય ઉથલપાથલ વચ્ચે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી સંયુક્ત આરબ અમીરાત અને ચાર યુરોપિયન દેશોની છ દિવસની મુલાકાતે નીકળ્યા, જેનો મુખ્ય હેતુ ઊર્જા સુરક્ષા, વેપાર અને મહત્વપૂર્ણ ટેકનોલોજીમાં સહયોગ વધારીને દ્વિપક્ષીય સંબંધોને મજબૂત બનાવવાનો હતો. આ મુલાકાત યુએઈ સાથે વ્યૂહાત્મક વાટાઘાટોથી શરૂ થશે અને નોર્વેમાં ભારત-નોર્ડિક સમિટ સાથે સમાપ્ત થશે.
વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી શુક્રવારે સંયુક્ત આરબ અમીરાત (યુએઈ), નેધરલેન્ડ, સ્વીડન, નોર્વે અને ઇટાલીની છ દિવસની મુલાકાત માટે રવાના થયા. વડા પ્રધાનની મુલાકાતનો હેતુ ચાલુ ભૂરાજકીય ઉથલપાથલ વચ્ચે દ્વિપક્ષીય સંબંધોને મજબૂત બનાવવાનો છે. ઊર્જા પ્રવાહની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવી, પશ્ચિમ એશિયા કટોકટીથી ઉદ્ભવતા વેપાર વિક્ષેપોને ઘટાડવું અને મહત્વપૂર્ણ ટેકનોલોજીમાં સહયોગ વધારવો આ મુલાકાતના મુખ્ય કેન્દ્રો હોવાની અપેક્ષા છે.
વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે સોશિયલ મીડિયા પર જણાવ્યું હતું કે આગામી છ દિવસોમાં, વડા પ્રધાન ભારતની વૈશ્વિક ભાગીદારીને મજબૂત બનાવવાના હેતુથી વિવિધ વિષયો પર અનેક વિશ્વ નેતાઓ સાથે વાતચીત કરશે. પ્રધાનમંત્રી મોદીનું પહેલું ગંતવ્ય સંયુક્ત આરબ અમીરાત હશે, જ્યાં તેઓ રાષ્ટ્રપતિ શેખ મોહમ્મદ બિન ઝાયેદ અલ નાહ્યાન સાથે વ્યાપક વાટાઘાટો કરશે, જેમાં ભારત-યુએઈ વ્યાપક વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને આગળ વધારવા અને પશ્ચિમ એશિયા સંઘર્ષ પર વિચારોનું આદાન-પ્રદાન કરવામાં આવશે. પ્રધાનમંત્રી યુરોપ જતા પહેલા ખાડી દેશમાં લગભગ ચાર કલાક વિતાવશે.
મોદી-અલ નાહ્યાન વાટાઘાટો બાદ, ભારત અને યુએઈ બે મહત્વપૂર્ણ કરારોને અંતિમ સ્વરૂપ આપે તેવી અપેક્ષા છે. આ કરારોનો ઉદ્દેશ લિક્વિફાઇડ પેટ્રોલિયમ ગેસ (એલપીજી) અને વ્યૂહાત્મક પેટ્રોલિયમ ભંડારના ક્ષેત્રોમાં સહયોગ વધારવાનો છે. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને ઈરાન વચ્ચે વધતા સંઘર્ષે વૈશ્વિક ઉર્જા બજારોને ગંભીર રીતે અસ્થિર બનાવ્યા છે, મુખ્યત્વે તેહરાન દ્વારા હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પર નાકાબંધી કરવાના કારણે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ એક મહત્વપૂર્ણ પરિવહન માર્ગ છે જેના દ્વારા વિશ્વના કુલ પેટ્રોલિયમ પુરવઠાનો આશરે 20 ટકા ભાગ પસાર થાય છે.
પ્રધાનમંત્રી મોદી અને રાષ્ટ્રપતિ અલ નાહ્યાન દ્વિપક્ષીય વેપાર અને રોકાણ સંબંધોને પ્રોત્સાહન આપવા પર પણ ચર્ચા કરે તેવી અપેક્ષા છે. અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે યુએઈ ભારતનો ત્રીજો સૌથી મોટો વેપારી ભાગીદાર છે અને છેલ્લા 25 વર્ષમાં કુલ રોકાણનો સાતમો સૌથી મોટો સ્ત્રોત છે. UAEમાં 4.5 મિલિયનથી વધુ ભારતીયો રહેતા હોવાથી, પ્રધાનમંત્રીની મુલાકાત ભારતીય સમુદાયના કલ્યાણ અંગે ચર્ચા કરવાની તક પણ બનશે. તેમના પ્રવાસના બીજા તબક્કામાં, મોદી 15-17 મે દરમિયાન નેધરલેન્ડ જશે. 2017 પછી આ તેમની નેધરલેન્ડની બીજી મુલાકાત હશે. આ મુલાકાત દરમિયાન, તેઓ રાજા વિલેમ-એલેક્ઝાન્ડર અને રાણી મેક્સિમાને મળશે અને વડા પ્રધાન રોબ ઝેટ્ટેન સાથે વાતચીત કરશે.
વિદેશ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે મોદીની મુલાકાત બહુપક્ષીય ભાગીદારીને વધુ ગાઢ બનાવવાની તક પૂરી પાડશે. નેધરલેન્ડ યુરોપમાં ભારતના સૌથી મોટા વેપાર સ્થળોમાંનું એક છે. 2024-25માં બંને દેશો વચ્ચે દ્વિપક્ષીય વેપાર $27.8 બિલિયન હતો. આ યુરોપિયન દેશ ભારતનો ચોથો સૌથી મોટો રોકાણકાર છે, જેમાં કુલ $55.6 બિલિયનનો વિદેશી સીધો રોકાણ છે. અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે મોદીની મુલાકાત ઉચ્ચ-સ્તરીય બેઠકો અને સંરક્ષણ, સુરક્ષા, નવીનતા, ગ્રીન હાઇડ્રોજન, સેમિકન્ડક્ટર અને પાણી પર વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી સહિત વિવિધ ક્ષેત્રોમાં ગાઢ સહયોગની ગતિને વધુ મજબૂત બનાવશે. નેધરલેન્ડની મુલાકાત બાદ, પ્રધાનમંત્રી મોદી 17 થી 18 મે દરમિયાન પ્રધાનમંત્રી ઉલ્ફ ક્રિસ્ટરસનના આમંત્રણ પર બે દિવસની મુલાકાત માટે સ્વીડન જશે. મોદી અગાઉ 2018 માં પ્રથમ ભારત-નોર્ડિક સમિટ માટે સ્વીડનની મુલાકાતે ગયા હતા.
વિદેશ મંત્રાલય અનુસાર, મોદી પ્રધાનમંત્રી ક્રિસ્ટરસન સાથે વાતચીત કરશે, દ્વિપક્ષીય સંબંધોના તમામ પાસાઓની સમીક્ષા કરશે અને પરસ્પર વેપાર વધારવા માટે સહયોગના નવા માર્ગો શોધશે. વિદેશ મંત્રાલય અનુસાર, બંને પક્ષો ગ્રીન એનર્જી ટ્રાન્ઝિશન, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ, ઉભરતી ટેકનોલોજી, સ્ટાર્ટઅપ્સ, મજબૂત સપ્લાય ચેઇન, સંરક્ષણ, અવકાશ, આબોહવા પરિવર્તન પગલાં અને લોકો-થી-લોકોના સંબંધોને મજબૂત બનાવવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરશે. તેમની મુલાકાતના ચોથા તબક્કામાં, મોદી 18 થી 19 મે દરમિયાન નોર્વેની યાત્રા કરશે, જ્યાં તેઓ ત્રીજા ભારત-નોર્ડિક સમિટમાં ભાગ લેશે અને ટોચના નેતૃત્વ સાથે દ્વિપક્ષીય વાટાઘાટો કરશે. આ પ્રધાનમંત્રી મોદીની નોર્વેની પ્રથમ મુલાકાત હશે. 43 વર્ષમાં ભારતીય વડા પ્રધાન દ્વારા નોર્વેની આ પ્રથમ મુલાકાત પણ હશે.
પ્રધાનમંત્રી મોદી નોર્વેના રાજા હેરાલ્ડ પાંચમા અને રાણી સોન્જાને મળશે અને પ્રધાનમંત્રી જોનાસ ગાહર સ્ટોર સાથે દ્વિપક્ષીય વાટાઘાટો કરશે. વિદેશ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે મોદી નોર્વેના પ્રધાનમંત્રી સાથે ભારત-નોર્વે વ્યાપાર અને સંશોધન સમિટને પણ સંબોધિત કરશે. વિદેશ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે આ મુલાકાત ભારત-નોર્વે સંબંધોમાં પ્રગતિની સમીક્ષા કરવા અને વેપાર અને રોકાણ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાની તક છે. ત્રીજી ભારત-નોર્ડિક સમિટ 19 મેના રોજ ઓસ્લોમાં યોજાશે, જેમાં મોદી અને નોર્વે, ડેનમાર્ક, ફિનલેન્ડ, આઇસલેન્ડ અને સ્વીડનના તેમના સમકક્ષો હાજરી આપશે. આ સમિટ એપ્રિલ 2018માં સ્ટોકહોમ અને મે 2022માં કોપનહેગનમાં યોજાયેલી અગાઉની બે સમિટ પર આધારિત હશે, અને નોર્ડિક દેશો સાથે ભારતના સંબંધોને વધુ વ્યૂહાત્મક પરિમાણ આપવાની અપેક્ષા છે.