ઇથેનોલ-મિશ્રિત પેટ્રોલ (E20) સાથે એન્જિનને નુકસાન, ઘટતું માઇલેજ અને અન્ય તકનીકી સમસ્યાઓ અંગે ચિંતાઓ વચ્ચે, પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે એક વિગતવાર સ્પષ્ટતા જારી કરી છે, જેમાં જણાવ્યું છે કે દેશનો ઇથેનોલ મિશ્રણ કાર્યક્રમ વ્યાપક વૈજ્ઞાનિક પરીક્ષણ અને આંતરરાષ્ટ્રીય શ્રેષ્ઠ ધોરણો પર આધારિત છે. મંત્રાલયે સ્પષ્ટતા કરી છે કે E20 પેટ્રોલ લાગુ કરતા પહેલા વિવિધ સંસ્થાઓ દ્વારા વ્યાપક પરીક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું, અને મોટાભાગના કિસ્સાઓમાં, કોઈ ગંભીર તકનીકી સમસ્યાઓ ઓળખવામાં આવી ન હતી. જો કે, સરકારની સ્પષ્ટતા છતાં, સોશિયલ મીડિયા પર E20 પેટ્રોલ વિશે ચિંતાઓ અને ચર્ચા ચાલુ છે. ઘણી પોસ્ટ્સ દાવો કરે છે કે ઇથેનોલ-મિશ્રિત પેટ્રોલ એન્જિનના ભાગોને કાટ લગાડે છે, માઇલેજ ઘટાડે છે, અને શેરડીમાંથી મેળવેલા ઇથેનોલને સીધા પેટ્રોલમાં ભેળવવામાં આવી રહ્યું છે.
ARAI સહિત અનેક સંસ્થાઓએ પરીક્ષણો હાથ ધર્યા હતા…પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે 2014 માં, ઓટોમોટિવ રિસર્ચ એસોસિએશન ઓફ ઇન્ડિયા (ARAI), ઇન્ડિયન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ પેટ્રોલિયમ (દહેરાદૂન), સોસાયટી ઓફ ઇન્ડિયન ઓટોમોબાઇલ મેન્યુફેક્ચરર્સ (SIAM) અને ઇન્ડિયન ઓઇલે સંયુક્ત રીતે E20 પેટ્રોલની અસરોનો અભ્યાસ કર્યો હતો. આ પરીક્ષણોમાં વાહનોની સામગ્રી સુસંગતતા અને ઉત્સર્જન કામગીરીનું મૂલ્યાંકન કરવામાં આવ્યું હતું. સરકારે ફેબ્રુઆરી 2023 માં ઔપચારિક રીતે E20 પેટ્રોલ લોન્ચ કર્યું હતું, અને દેશમાં ડિસેમ્બર 2025 સુધીમાં 19.99 ટકા ઇથેનોલ મિશ્રણનો લક્ષ્યાંક પ્રાપ્ત થયો હતો.
40,000 કિલોમીટર માટે ફિલ્ડ ટ્રાયલ હાથ ધરવામાં આવ્યા હતા…
મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, ટ્રાયલ દરમિયાન, કાર પર 40,000 કિલોમીટર અને ટુ-વ્હીલર પર 20,000 કિલોમીટર માટે ફિલ્ડ ટ્રાયલ હાથ ધરવામાં આવ્યા હતા. આ પરીક્ષણોમાં મોટાભાગના પરિમાણો, જેમ કે ડ્રાઇવિંગ ક્ષમતા, શરૂઆત કરવાની ક્ષમતા અને મેટલ અને પ્લાસ્ટિક ભાગોની સુસંગતતા પર કોઈ નોંધપાત્ર નકારાત્મક અસર જોવા મળી નથી. મંત્રાલયે એ પણ સ્વીકાર્યું કે 10 ટકા ઇથેનોલ મિશ્રિત પેટ્રોલ પર ચાલતા વાહનોમાં નિયમિત પેટ્રોલની તુલનામાં માઇલેજમાં થોડો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો.
ઇથેનોલ એ ઉચ્ચ ઓક્ટેન ક્ષમતા ધરાવતું બળતણ છે…
સરકારે જણાવ્યું હતું કે ઇથેનોલમાં ઉચ્ચ ઓક્ટેન નંબર છે, જે તેને ઉચ્ચ-પ્રદર્શન આંતરિક કમ્બશન એન્જિન માટે યોગ્ય બળતણ બનાવે છે. મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, ઇથેનોલ આધારિત બળતણનો ઉપયોગ લાંબા સમયથી સ્પોર્ટ્સ કારમાં તેના શ્રેષ્ઠ એન્ટિ-નોક ગુણધર્મો, વધેલી શક્તિ અને સુધારેલી ઠંડક અસરને કારણે કરવામાં આવે છે.
ભારતની નીતિ વૈશ્વિક ધોરણો અનુસાર…
પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે ભારતનો ઇથેનોલ મિશ્રણ કાર્યક્રમ કોઈ પ્રયોગ નથી પરંતુ આંતરરાષ્ટ્રીય ધોરણો અનુસાર છે. મંત્રાલયે નોંધ્યું હતું કે 10 ટકા ઇથેનોલ મિશ્રિત પેટ્રોલનો ઉપયોગ જાપાન, કેનેડા અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં પહેલાથી જ થઈ રહ્યો છે, અને બ્રાઝિલમાં 27 ટકા સુધી. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, ઇથેનોલ મિશ્રણ કાર્યક્રમથી અત્યાર સુધીમાં ક્રૂડ ઓઇલની આયાતમાં 31 મિલિયન મેટ્રિક ટનનો ઘટાડો થયો છે. વધુમાં, ખેડૂતોને ₹1.6 લાખ કરોડથી વધુની ચુકવણી કરવામાં આવી છે અને દેશે વિદેશી હૂંડિયામણમાં ₹1.9 લાખ કરોડથી વધુની બચત કરી છે.
વિપક્ષે પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા…
આમ આદમી પાર્ટીના રાષ્ટ્રીય સંયોજક અરવિંદ કેજરીવાલે સોશિયલ મીડિયા પર જાહેરાત કરી કે તેઓ આ મુદ્દે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીને પત્ર લખશે. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે સરકાર દેશને “પ્રયોગશાળા”માં ફેરવી રહી છે અને જનતા પર ઇથેનોલ-મિશ્રિત પેટ્રોલ લાદી રહી છે. કેજરીવાલે દાવો કર્યો હતો કે E20 પેટ્રોલ વાહનોમાં ભંગાણનું કારણ બને છે, ભાગોને અસર કરે છે અને ઇંધણ માઇલેજ ઘટાડે છે. તેમણે પ્રધાનમંત્રીને લખેલા પત્રમાં કયા મુદ્દાઓનો સમાવેશ કરવો જોઈએ તે અંગે જનતા પાસેથી સૂચનો પણ માંગ્યા હતા. રાજકીય વિશ્લેષક તેહસીન પૂનાવાલાએ પણ સરકારની ફરજિયાત E20 નીતિનો વિરોધ કરતા સોશિયલ મીડિયા પર વિરોધ પ્રદર્શનનું આહ્વાન કર્યું હતું. તેમણે માંગ કરી હતી કે સરકારે ફરજિયાત ઇથેનોલ મિશ્રણની નીતિનો અંત લાવવો જોઈએ અને ગ્રાહકોને તેમની પસંદગીનું ઇંધણ પસંદ કરવાનો વિકલ્પ આપવો જોઈએ.