ક્ષા મંત્રી રાજનાથ સિંહ 21થી 23 એપ્રિલ સુધી જર્મનીના ત્રણ દિવસીય સત્તાવાર પ્રવાસે જશે. આ પ્રવાસ દરમિયાન ભારત-જર્મની રક્ષા સહયોગને નવો આયામ મળવાની આશા છે. રક્ષા મંત્રાલયના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, રાજનાથ સિંહ તેમના જર્મન સમકક્ષ બોરિસ પિસ્ટોરિયસ અને અન્ય વરિષ્ઠ નેતાઓ સાથે દ્વિપક્ષીય વાતચીત કરશે. બેઠકમાં રક્ષા ઔદ્યોગિક સહયોગ વધારવા, સૈન્ય-થી-સૈન્ય સંબંધોને મજબૂત કરવા અને સાયબર સુરક્ષા, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI), ડ્રોન તથા અન્ય ઉભરતા ક્ષેત્રોમાં ભાગીદારીની તકો પર વિગતવાર ચર્ચા થશે.
કરારો પર સહમતી બનવાની આશા
પ્રવાસ દરમિયાન ડિફેન્સ ઇન્ડસ્ટ્રિયલ કો-ઓપરેશન રોડમેપ પર હસ્તાક્ષર થવાની શક્યતા છે. આ ઉપરાંત સંયુક્ત રાષ્ટ્ર શાંતિ અભિયાનોમાં તાલીમ સહયોગ સાથે જોડાયેલા કરારો પર પણ સહમતી બનવાની આશા છે. રક્ષા મંત્રી જર્મન રક્ષા ઉદ્યોગના પ્રમુખ પ્રતિનિધિઓ સાથે પણ મુલાકાત કરશે, જેથી ‘મેક ઇન ઇન્ડિયા’ અને ‘આત્મનિર્ભર ભારત’ અભિયાન હેઠળ સંયુક્ત વિકાસ અને ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન મળી શકે. આ પ્રવાસમાં મ્યુનિકમાં એક વિશેષ ડિફેન્સ ઇન્વેસ્ટર સમિટનું આયોજન પ્રસ્તાવિત છે, જેમાં ભારત અને જર્મનીની ટોચની હથિયાર ઉત્પાદક કંપનીઓ ભાગ લેશે.
પ્રોજેક્ટ 75Iને લઈને થશે વાત
ચર્ચાનો મુખ્ય મુદ્દો પ્રોજેક્ટ 75I હેઠળ જર્મનીની કંપની થિસેનક્રુપ મરીન સિસ્ટમ્સ (TKMS) સાથે છ એડવાન્સ્ડ ડીઝલ-ઇલેક્ટ્રિક સબમરીનની ડીલ પણ હોઈ શકે છે, જેની અંદાજિત કિંમત 8 અબજ ડોલર (લગભગ 43,000 કરોડ રૂપિયા) જણાવવામાં આવી રહી છે. આ પ્રવાસ ભારત-જર્મની રક્ષા સંબંધોમાં સાત વર્ષ બાદ થઈ રહ્યો છે. બંને દેશો વચ્ચે રક્ષા સહયોગ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં સતત વધ્યો છે. જર્મની હવે ભારતને આધુનિક સૈન્ય ટેકનિક, ખાસ કરીને સબમરીન નિર્માણ, એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ અને ડ્રોન ટેકનોલોજીમાં ભાગીદારી માટે મહત્વપૂર્ણ ભાગીદાર માની રહ્યું છે.
રોકાણ અને વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને પ્રોત્સાહન
રક્ષા મંત્રી રાજનાથ સિંહ બર્લિનમાં જર્મન સરકારના વરિષ્ઠ અધિકારીઓ, સૈન્ય નેતાઓ અને ઉદ્યોગ જગતના પ્રતિનિધિઓ સાથે પણ ચર્ચા કરશે. ઉદ્દેશ્ય રક્ષા ક્ષેત્રમાં ઊંડા સહયોગ, રોકાણ અને વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે. ભારત જર્મનીને ઇન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્રમાં એક મહત્વપૂર્ણ ભાગીદાર માને છે. બંને દેશો વચ્ચે રક્ષા સહયોગ માત્ર દ્વિપક્ષીય નથી, પરંતુ વૈશ્વિક સુરક્ષા પડકારો જેવા કે આતંકવાદ, સાયબર હુમલા અને દરિયાઈ સુરક્ષાના સંદર્ભમાં પણ સુસંગત છે.