ભારતની કેટલીક સૌથી મોટી પ્રવેશ અને પાત્રતા પરીક્ષાઓનું આયોજન કરતી નેશનલ ટેસ્ટિંગ એજન્સી ફરી એકવાર તેની પરીક્ષા પ્રક્રિયાની ગુણવત્તા અંગે પ્રશ્નોનો સામનો કરી રહી છે. પ્રશ્નપત્રોમાં ગંભીર ભૂલો જોવા મળતાં એજન્સીએ અંગ્રેજી, વાણિજ્ય અને સમાજશાસ્ત્ર માટે જૂન 2026 ની UGC-NET પરીક્ષા ફરીથી લેવાનો નિર્ણય લીધો છે. નેશનલ ટેસ્ટિંગ એજન્સીની એક ખાસ સમિતિની ભલામણ બાદ આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. આ નવા વિવાદે ફરી એકવાર નેશનલ ટેસ્ટિંગ એજન્સીની કામગીરી પર પ્રશ્નો ઉભા કર્યા છે. તાજેતરના વર્ષોમાં એજન્સી દ્વારા લેવામાં આવતી ઘણી મોટી પરીક્ષાઓ વિવાદનો સામનો કરી રહી છે, જેમાં પ્રશ્નપત્રોમાં ભૂલો અને ટેકનિકલ ખામીઓથી લઈને પેપર લીક અને મૂલ્યાંકનમાં ગેરરીતિઓના આરોપો છે. હવે, પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે: આનાથી કેટલી મોટી પરીક્ષાઓ પ્રભાવિત થઈ છે અને કઈ ગેરરીતિઓ થઈ છે? ચાલો જાણીએ.
તાજેતરની ઘટના UGC-NET જૂન 2026 ચક્રની છે. અહેવાલો અનુસાર, અંગ્રેજી, વાણિજ્ય અને સમાજશાસ્ત્રના પ્રશ્નપત્રોમાં તથ્ય, જોડણી, વ્યાકરણ અને અનુવાદની ભૂલો જોવા મળી હતી. અંગ્રેજી પેપરમાં બીજી એક મોટી ચિંતા એ હતી કે 150 માંથી 60 થી વધુ પ્રશ્નો પાછલા વર્ષોના પ્રશ્નપત્રોમાંથી બરાબર પુનરાવર્તિત થયા હતા. આવી ભૂલોએ પરીક્ષાના પેપરો બહાર પાડતા પહેલા ઉપયોગમાં લેવાતી ગુણવત્તા નિયંત્રણ પદ્ધતિઓ પર પ્રશ્નો ઉભા કર્યા છે.
આ પછી, રાષ્ટ્રીય પરીક્ષણ એજન્સીએ અસરગ્રસ્ત પરીક્ષાઓ ફરીથી યોજવાનો નિર્ણય લીધો. આ મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે UGC-NET પોતે જ અગાઉ એક મોટા વિવાદનો સામનો કરી ચૂક્યું છે.
NEET-UG મેડિકલ પ્રવેશ પરીક્ષા દેશના સૌથી મોટા પરીક્ષા વિવાદોમાંના એકના કેન્દ્રમાં રહી છે. આ વિવાદમાં પેપર લીક, સ્કોર મેનીપ્યુલેશન, ગ્રેસ માર્ક્સ વિશેના પ્રશ્નો અને OMR શીટ અનિયમિતતાના આરોપો શામેલ હતા. મામલો એટલો ગંભીર બન્યો કે તપાસ CBIને સોંપવામાં આવી અને વિદ્યાર્થીઓ અને ઉમેદવારોએ દેશભરમાં વિરોધ કર્યો.
આ વિવાદે પરીક્ષા પ્રણાલી પર ભારે રાજકીય દબાણ પણ મૂક્યું. બાદમાં, 47 NTA અધિકારીઓ અને કર્મચારીઓને કથિત અનિયમિતતા અને બેદરકારી બદલ બરતરફ કરવામાં આવ્યા હતા. NEET મુદ્દો પણ ખૂબ જ સંવેદનશીલ છે કારણ કે લાખો વિદ્યાર્થીઓ મર્યાદિત તબીબી બેઠકો માટે સ્પર્ધા કરે છે. તેથી, એક નાની ભૂલ પણ વિદ્યાર્થીઓના કારકિર્દી પર નોંધપાત્ર અસર કરી શકે છે.
CSIR-UGC NET પરીક્ષામાં પણ વિક્ષેપોનો સામનો કરવો પડ્યો. સુરક્ષા ચિંતાઓ અને લોજિસ્ટિક્સ મુશ્કેલીઓને કારણે, પરીક્ષા છેલ્લી ઘડીએ મુલતવી રાખવામાં આવી હતી. આવા છેલ્લી ઘડીના ફેરફારો સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓની તૈયારીમાં મહિનાઓ વિતાવતા વિદ્યાર્થીઓ માટે નોંધપાત્ર પડકારો ઉભા કરી શકે છે. જ્યારે પરીક્ષા અચાનક મુલતવી રાખવામાં આવે છે, ત્યારે મુસાફરીની વ્યવસ્થા, રહેવાની વ્યવસ્થા અને તૈયારીના સમયપત્રકને અસર થાય છે.
આ ઘટનાએ એ પણ પ્રશ્નો ઉભા કર્યા છે કે શું પરીક્ષાનું સંચાલન કરતી એજન્સી નિર્ધારિત તારીખ પહેલાં સંભવિત સમસ્યાઓ ઓળખવા અને ઉકેલવા માટે સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે.
NTA દ્વારા લેવામાં આવતી કોમન યુનિવર્સિટી એન્ટ્રન્સ ટેસ્ટને પણ પોતાની મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડ્યો. વિદ્યાર્થીઓએ વિવિધ સમસ્યાઓની ફરિયાદ કરી છે. આમાં પરીક્ષા કેન્દ્રોમાં ખામીયુક્ત કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ, સર્વર સમસ્યાઓ અને ટૂંકા ગાળાના પરીક્ષા કેન્દ્રમાં ફેરફારનો સમાવેશ થાય છે.
પરંપરાગત પેન-અને-કાગળ પરીક્ષાઓથી વિપરીત, કમ્પ્યુટર-આધારિત પરીક્ષણો સ્થિર તકનીકી માળખા પર ખૂબ આધાર રાખે છે. સર્વર નિષ્ફળતા અથવા કમ્પ્યુટર ખામી વિદ્યાર્થીઓને સફળતાપૂર્વક પરીક્ષા પૂર્ણ કરવાથી રોકી શકે છે, ભલે તેઓ ગમે તેટલી સારી તૈયારી કરે. છેલ્લી ઘડીના પરીક્ષા કેન્દ્રમાં ફેરફાર બીજી નોંધપાત્ર સમસ્યા ઊભી કરી શકે છે, ખાસ કરીને અન્ય શહેરોમાંથી મુસાફરી કરતા વિદ્યાર્થીઓ માટે.