ચીનની વારંવાર નામ બદલવાની યુક્તિઓના જવાબમાં, ભારતે અરુણાચલ પ્રદેશના 27 સ્થળો અને ભૌગોલિક સુવિધાઓ માટે પ્રમાણભૂત નામો સત્તાવાર નકશામાં શામેલ કર્યા છે.
નવી દિલ્હી: ચીન દ્વારા અરુણાચલ પ્રદેશમાં કેટલાક સ્થળોના વારંવાર નામ બદલવા વચ્ચે, ભારતે શુક્રવારે સત્તાવાર ભારતીય નકશામાં રાજ્યના 27 સ્થળો અને તેમની ભૌગોલિક સુવિધાઓ માટે પ્રમાણભૂત નામો શામેલ કર્યા. સર્વે ઓફ ઈન્ડિયાના અરુણાચલ પ્રદેશના નકશા પર આ સ્થળોને ઔપચારિક રીતે ચિહ્નિત કરવાનો હેતુ તેમની સચોટ ઓળખને સરળ બનાવવા અને વધુ સારી જાહેર જાગૃતિ લાવવાનો છે.
ભારતે હંમેશા અરુણાચલ પ્રદેશમાં સ્થાનોના નામ બદલવાની ચીનની કાર્યવાહીને સ્પષ્ટપણે નકારી કાઢી છે. ભારતે સતત આવા પગલાંને “અર્થહીન અને વાહિયાત” ગણાવ્યા છે અને કહ્યું છે કે આવા પ્રયાસો “અનિવાર્ય” સત્યને બદલી શકતા નથી કે અરુણાચલ પ્રદેશ “હંમેશા ભારતનો અભિન્ન ભાગ રહ્યો છે, છે અને હંમેશા રહેશે.”
લોંગ જુનો સત્તાવાર નકશામાં સમાવેશ
વાસ્તવિક નિયંત્રણ રેખા (LAC) નજીક સ્થિત લોંગ જુ, ભારતના સત્તાવાર નકશામાં સમાવિષ્ટ 27 સ્થળોમાંનો એક છે. આ વિસ્તાર 1959 માં ભારત અને ચીન વચ્ચેના સંઘર્ષના પ્રારંભિક સ્થળોમાંનો એક હતો, જ્યારે ચીની સેનાએ આ વિસ્તારમાં પ્રવેશ કર્યો હતો.
લોંગ જુ નજીકનું આ ગામ પણ ચિહ્નિત થયેલ છે
સત્તાવાર નિવેદનમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે ઉપલા સુબાનસિરી જિલ્લામાં લોંગ જુ નજીક સ્થિત માજા ગામને પણ નકશા પર ચિહ્નિત કરવામાં આવ્યું છે. બિસા ગામ ઉપરાંત, સૂચિમાં ડઝો લા, રિઝા લા અને પુકુર લાના વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ પર્વતીય માર્ગોનો પણ સમાવેશ થાય છે.
1962નું યુદ્ધ જ્યાં શરૂ થયું હતું તે વિસ્તાર પણ શામેલ છે
વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ ઉચ્ચ-ઊંચાઈવાળા માર્ગોમાંના એક થાગ લાને પણ સત્તાવાર નકશામાં ઔપચારિક રીતે સમાવવામાં આવ્યો છે. ભારત અને ચીન વચ્ચે 1962ના યુદ્ધની પ્રારંભિક અથડામણોમાંની એક આ વિસ્તારમાં થઈ હતી. જયરામપુરનો પણ સમાવેશ થાય છે. તે ચાંગલાંગ જિલ્લામાં એક મહત્વપૂર્ણ લોજિસ્ટિક્સ હબ છે, જેને પૂર્વીય સરહદી ક્ષેત્રનો પ્રવેશદ્વાર માનવામાં આવે છે. પૂર્વીય અરુણાચલ પ્રદેશ અને મ્યાનમાર સરહદી ક્ષેત્ર તરફ સુરક્ષા દળોની ગતિવિધિમાં તે મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
રાજ્યના આ વિસ્તારોનો પણ સમાવેશ થાય છે
આ યાદીમાં પૂર્વીય અરુણાચલ પ્રદેશમાં શંભુ સરોવર, બારા કુંડુન અને છોટા કુંડુનનો પણ સમાવેશ થાય છે. તવાંગ રોડ પર ધનબારી, પ્રીતનગર, તેરીટનગર, રામનગર જસવંતગઢ (જ્યાં ભારતીય શહીદ જસવંત સિંહ રાવતનું સ્મારક આવેલું છે), સાગર, પદ્મ, જ્યોતિનગર અને બૈસાખી ગામોનો પણ સમાવેશ થાય છે. આ યાદીમાં 1962ના યુદ્ધના નાયક ત્રિલોક સિંહ થાપા, છોટા રોપુક અને બારા રોપુક, શિવાજી નગર, સુનપુરા, કમલાંગ અભયારણ્ય નજીક કમલાંગ નગર અને બુદ્ધ મંદિરની યાદમાં બનેલ શેર-એ-થાપા સ્મારકનો પણ સમાવેશ થાય છે.
ચીનના ખોટા દાવાઓ પર ભારત શું કહે છે
ભારતે ભારતીય પ્રદેશોને “કાલ્પનિક નામો” આપવાના ચીનના પ્રયાસોને સતત નકારી કાઢ્યા છે. ભારતનું કહેવું છે કે “પાયાવિહોણા કથાઓ” ઘડવાના આવા પ્રયાસો “સંપૂર્ણ સત્ય” બદલી શકતા નથી અને બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોને સામાન્ય બનાવવાના પ્રયાસોને નબળી પાડી શકે છે.
ચીને અનેક નકલી યાદીઓ બહાર પાડી
ચીનના નાગરિક બાબતોના મંત્રાલયે 2017 માં ઝાંગનાનમાં છ સ્થળો માટે પ્રમાણિત નામોની પ્રથમ યાદી બહાર પાડી હતી. ત્યારબાદ 2021 માં 15 સ્થળોના નામોની બીજી યાદી અને 2023 માં 11 વધુ સ્થળોની બીજી યાદી બહાર પાડવામાં આવી હતી. ચીન અરુણાચલ પ્રદેશને ઝાંગનાન કહે છે.