વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર 5 જુલાઇથી એટલે કે રવિવારથી છ દેશોના મહત્વપૂર્ણ પ્રવાસે જઇ રહ્યા છે. આ બહુરાષ્ટ્રીય પ્રવાસમાં પશ્ચિમ એશિયાના ચાર દેશો ઉપરાંત અમેરિકા અને બેલ્જિયમનો સમાવેશ થાય છે. આ પ્રવાસનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ઊર્જા સુરક્ષા મજબૂત બનાવવી, ભારતીય સમુદાયના હિતોનું રક્ષણ કરવું અને વૈશ્વિક મંચો પર ભારતની દાવેદારીને મજબૂત કરવાનો છે.
પશ્ચિમ એશિયા સાથે વ્યૂહાત્મક સંબંધો
પોતાના પ્રવાસના પ્રથમ તબક્કે, જયશંકર કતાર, બહેરીન, કુવૈત અને ઓમાનની મુલાકાત લેશે. પશ્ચિમ એશિયા ભારત માટે તેલ અને ગેસનો મુખ્ય સ્ત્રોત છે. ઈરાન-અમેરિકા વચ્ચેના તણાવને કારણે ઊભી થયેલી પડકારજનક સ્થિતિમાં, ભારત માટે તેલ અને ગેસનો અવિરત પુરવઠો સુનિશ્ચિત કરવો અત્યંત જરૂરી છે. આ મુલાકાત દ્વારા ભારત આ દેશોના નેતાઓ સાથે દ્વિપક્ષીય સંબંધો ગાઢ બનાવશે અને ત્યાં વસતા વિશાળ ભારતીય ડાયસ્પોરાના હિતોની ચર્ચા કરશે.
વૈશ્વિક મંચ પર ભારતની દાવેદારી
પશ્ચિમ એશિયા બાદ, વિદેશ મંત્રી ન્યૂયોર્ક જશે. ત્યાં 13 જુલાઈના રોજ તેઓ યુએન સુરક્ષા પરિષદમાં 2028-29ના કાર્યકાળ માટે ભારતની અસ્થાયી બેઠક માટેની દાવેદારીનો સત્તાવાર પ્રારંભ કરશે. આ ભારતની વૈશ્વિક કૂટનીતિ માટે એક નિર્ણાયક કદમ માનવામાં આવે છે. ત્યારબાદ, 14-15 જુલાઈ દરમિયાન તેઓ બેલ્જિયમના બ્રસેલ્સમાં ભારત-યુરોપિયન યુનિયન (EU) વેપાર અને ટેકનોલોજી પરિષદ (TTC) ની ત્રીજી મંત્રી સ્તરની બેઠકમાં ભાગ લેશે, જે ભારત અને યુરોપ વચ્ચે આર્થિક અને તકનીકી સહયોગ વધારવામાં મદદરૂપ થશે.
કેરેબિયન દેશો સાથે સફળ સમજૂતી
આ પ્રવાસ પૂર્વે, વિદેશ મંત્રીએ કેરેબિયન દેશોની મુલાકાત પૂર્ણ કરી છે. ત્રિનિદાદ અને ટોબેગોમાં ભારત અને તે દેશ વચ્ચે પ્રવાસન, આરોગ્ય, માળખાગત સુવિધાઓ અને આયુર્વેદ જેવા ક્ષેત્રોમાં આઠ મહત્વના કરારો થયા છે. જેમાં સૌર ઊર્જા અને વેસ્ટ ઈન્ડિઝ યુનિવર્સિટીમાં ‘આયુર્વેદિક ચેર’ની સ્થાપના જેવા પ્રોજેક્ટ્સનો સમાવેશ થાય છે.
ભારતની વૈશ્વિક સ્થિતિ વધુ મજબૂત બનશે
આ પ્રવાસ ભારતની સક્રિય વિદેશ નીતિનું પ્રતિબિંબ પાડે છે. પશ્ચિમ એશિયા સાથેના ઊર્જા સંબંધો હોય કે યુરોપ સાથે ટેકનોલોજીકલ ભાગીદારી, ભારત વિશ્વના દરેક ખૂણે પોતાની હાજરી અને પ્રભાવ વધારવા માટે કટિબદ્ધ છે. જયશંકરની આ મુલાકાત આવનારા સમયમાં ભારતની વૈશ્વિક સ્થિતિ વધુ મજબૂત બનાવશે તેવી અપેક્ષા છે.